ކޮންމެ އަހަރެއްގެ ޖުލައި މަހުގެ 26 ވަނަ ދުވަހަކީ ދިވެހި އުއްމަތުގެ އިސްތިޤްލާލާއި، ޤައުމީ ފަޚުރާއި، ސިޔާދަތީ ބާރު މުޅި ދުނިޔެއަށް ހާމަކޮށްދޭ އެންމެ މުހިންމު ޤައުމީ ދުވަހެވެ. މިނިވަންދުވަހުގެ ގޮތުގައި ފާހަގަކުރެވޭ މި ތާރީޚީ ދުވަހަކީ، އިނގިރޭސީންގެ އަޅުވެތިކަމާއި ޙިމާޔަތުގެ ދަށުން ދިވެހިރާއްޖެއަށް ފުރިހަމަ ސިޔާސީ މިނިވަންކަން ލިބިގެންދިޔަ ތާރީޚީ ޙާދިސާއާ ގުޅިފައިވާ ދުވަހެވެ.
އިސްތިއުމާރީ ނުފޫޒާއި، ބޭރުގެ ބާރުތަކުގެ ދަށަށް ރާއްޖެ ދިޔަގޮތް:
ދިވެހިރާއްޖެއަކީ އެތައް ޤަރުނެއް ވަންދެން މިނިވަންކަމާއެކު ވެރިކަން ކުރަމުންއައި ޤައުމެއް ކަމުގައިވިޔަސް، ތާރީޚުގެ އެކި ދަނޑިވަޅުތަކުގައި ބޭރުގެ އިސްތިއުމާރީ ބާރުތަކުގެ ނުފޫޒު ރާއްޖެއަށް ފޯރާފައިވެއެވެ.
އިނގިރޭސީންގެ ޙިމާޔަތުގެ އެއްބަސްވުން (1887):
16 ޑިސެމްބަރު 1887 ގައި ދިވެހިރާއްޖެއާއި އިނގިރޭސި ދައުލަތާ ދެމެދު ވެވުނު އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން ރާއްޖެއަކީ އިނގިރޭސީންގެ "ޙިމާޔަތުގެ ދަށުގައިވާ" ޤައުމަކަށް ވިއެވެ. މި އެއްބަސްވުމުގެ ސަބަބުން ރާއްޖޭގެ އެތެރޭގެ ވެރިކަން ދިވެހިންނަށް އޮތްކަމުގައި ވިޔަސް، ޚާރިޖީ ގުޅުންތަކާއި ދިފާޢީ ކަންކަމުގެ ފުރިހަމަ ބާރު ދިޔައީ އިނގިރޭސީންގެ އަތްމައްޗަށެވެ.
އަޅުވެތިކަމާއި ނުފޫޒުގެ ދަށުގައި ދިވެހިން ތަޙައްމަލުކުރި ދަތިތައް:
އިނގިރޭސީންގެ ޙިމާޔަތުގެ ދަށުގައި ދިވެހިރާއްޖެ އޮތް ދުވަސްވަރަކީ، ދިވެހިންގެ ސިޔާސީ، އިޤްތިޞާދީ އަދި އިޖުތިމާޢީ އަސާސްތަކަށް ބޮޑެތި ގޮންޖެހުންތަކަކާއި ހުރަސްތަކެއް ކުރިމަތިވި ދުވަސްވަރެކެވެ. އިނގިރޭސި ސަރުކާރާއެކު ވެވުނު އެއްބަސްވުމުގެ ސަބަބުން ރާއްޖޭގެ ދާޚިލީ ކަންކަމަށް އިނގިރޭސީން ވަދެނުގަންނާނެ ކަމަށް ބުނެފައިވީ ނަމަވެސް، ރާއްޖޭގެ ޚާރިޖީ ފުރިހަމަ ބާރާއި ދިފާޢީ ކަންކަން އޮތީ އިނގިރޭސީންގެ އަތްމަތީގައެވެ. މީގެ ސަބަބުން އެހެން ޤައުމުތަކާއެކު ސީދާ ސިޔާސީ އާއި ވިޔަފާރީގެ ގުޅުންތައް ބަދަހިކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދިވެހިންނަށް ވަނީ މުޅިން ބަންދުވެފައެވެ. އަދި ދިވެހިންގެ މައިގަނޑު މަސައްކަތް ކަމުގައިވި މަސްވެރިކަމުން އުފައްދާ ތަކެތި ބޭރުގެ މާރުކޭޓުތަކަށް އެކްސްޕޯޓްކުރުމުގައިވެސް އިނގިރޭސީންގެ ނުފޫޒާއި ރުހުން ހޯދަންޖެހުމުގެ ސަބަބުން، އިޤްތިޞާދީ ގޮތުން ޤައުމު ކުރިއަރައި ދިއުމަށް ބޮޑެތި ހުރަސްތަކެއް ކުރިމަތިވިއެވެ.
މީގެއިތުރުން، ދެވަނަ ބޮޑުހަނގުރާމައިގެ ދުވަސްވަރު އިނގިރޭސީންގެ މިލިޓަރީ މަޞްލަޙަތުތައް ރާއްޖޭގައި (ޚާއްޞަކޮށް އައްޑޫ ގަމުގައި) ޤާއިމުކުރުމާ ގުޅިގެން، ރާއްޖޭގެ ދާޚިލީ މަސްލަޙަތަށާއި ސިޔާސީ ހަމަޖެހުމަށް ބޮޑެތި ލޮޅުންތަކެއް އަރައިގެންދިޔައެވެ. ބޭރުގެ އިސްތިއުމާރީ ބާރުގެ ނުފޫޒުގެ ސަބަބުން އުފެދުނު އިޤްތިޞާދީ ދަތިކަމާއި، ހަނގުރާމައިގެ ދުވަސްވަރު ދުނިޔޭގެ ހާތާކުރި ބޮޑުތަދުގެ އަސަރު ރާއްޖެއަށްކޮށް، ދިވެހިންޖެހުނީ ބަނޑުހައިހޫނުކަމާއި، ބޭސްފަރުވާއާއި އަސާސީ ޚިދުމަތްތަކުން މަޙްރޫމްވެ، ނުހަނު ހިތްދަތި ތަޙައްމަލުތަކެއް ކުރާށެވެ. މި ދަތިތަކުގެ ސަބަބުން ދިވެހިންގެ އަމިއްލަ ފައިމައްޗަށް ތެދުވުމުގެ ބާރު ހަނިވެ، ސިޔާދަތީ މިނިވަންކަމެއް ނެތި އުޅެންޖެހުމުގެ ހިތިރަހަ ދިވެހި އުއްމަތުން ވަނީ ފުރިހަމައަށް ތަޙައްމަލުކޮށްފައެވެ.
މިނިވަންކަމާއެކު ދިވެހިރާއްޖެއަށް އައި ތަރައްޤީގެ އިންގިލާބު:
ދިވެހިރާއްޖެއަށް ފުރިހަމަ ސިޔާސީ މިނިވަންކަން ލިބިގެންދިއުމަކީ، ދިވެހި އުއްމަތް ޒަމާނީ ދުނިޔެއަށް ހުޅުވި، ތަރައްޤީގެ އާ އުސްމިންތަކަކަށް ދިސްރާބު ބަހައްޓަން މަގުފަހިވެގެންދިޔަ އެންމެ ބޮޑު ސަބަބެވެ. އެގޮތުން، އަމިއްލަ އިޤްތިޞާދީ ސިޔާސަތުތައް އެކުލަވާލައި، ބޭރުގެ ފަރާތްތަކަށް ބާރުތައް ދޫކޮށްނުލައި ކުރިއަށްދިއުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބުމުގެ ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން، 1972 ވަނަ އަހަރު ރާއްޖޭގައި ފަތުރުވެރިކަން ތަޢާރަފުކުރެވުނެވެ. މިއަދު ދިވެހިރާއްޖެއަކީ މުޅި ދުނިޔޭގެ ނިސްބަތުންވެސް އެންމެ މަޤްބޫލު އަދި އެންމެ ފުރިހަމަ ފަތުރުވެރިކަމުގެ މަންޒިލްގެ ގޮތުގައި ފައިތިލަ ސާބިތުކޮށްފައިވާ ޤައުމެކެވެ.
މީގެއިތުރުން، މިނިވަންކަމުގެ އުޖާލާ އަލިކަމާއެކު އިޖުތިމާޢީ އަދި އުމްރާނީ ދާއިރާތަކަށްވެސް ބޮޑެތި ކުރިއެރުންތަކެއް ވަނީ އައިސްފައެވެ. ތަޢުލީމީ އިންގިލާބެއް މުޅި ރާއްޖެއަށް ފެތުރިގެންގޮސް، ފެންވަރު ތަޢުލީމާއި ޞިއްޙީ ޚިދުމަތްތައް އަތޮޅުތަކަށް ފޯރުކޮށްދެވި، ދިވެހި ދަރިން މިއަދު ދަނީ ދުނިޔޭގެ މަތީ ފެންވަރުގެ ޔުނިވަރސިޓީތަކުން ތަޢުލީމު ހާސިލުކުރަމުންނެވެ. އަދި ބައިނަލްއަޤްވާމީ އެއާޕޯޓުތަކާއި، ރަށްތައް ގުޅުވައިދޭ ކަނޑުގެއާއި އެއްގަމުގެ ޒަމާނީ ދަތުރުފަތުރުގެ ނިޒާމުތަކުގެ އިތުރުން، އުމްރާނީ ތަރައްޤީގެ ބޮޑެތި މަޝްރޫޢުތައް ހިންގިގެންދިޔައީ މިނިވަން ދައުލަތެއްގެ ގޮތުގައި ދިވެހިން ކުރި ހިކުމަތްތެރި މަސައްކަތުގެ ސަބަބުންނެވެ.
މިނިވަންކަން ހޯދުން: ތާރީޚީ ޖިހާދާއި 26 ޖުލައި 1965
ދިވެހިރާއްޖެއަށް ފުރިހަމަ މިނިވަންކަން ހޯއްދަވައިދެއްވުމުގެ މޭސްތިރިއަކީ އޭރުގެ ބޮޑުވަޒީރު އިބްރާހީމް ނާޞިރު ރަންނަބަނޑޭރި ކިލެގެފާނުއެވެ. އިނގިރޭސީންގެ ފިއްތުންތަކާއި، ސިޔާސީ ގޮންޖެހުންތަކުގެ މެދުގައި ނާޞިރު ސާބިތުކަމާއެކު ކުރެއްވި ޙިކުމަތްތެރި މަސައްކަތްޕުޅުގެ ނަތީޖާއަކީ، 26 ޖުލައި 1965 ވީ ހުކުރު ދުވަހު، ސްރީލަންކާގެ ކޮޅުނބުގައި ހުންނަ އިނގިރޭސި ހައިކޮމިޝަނަރުގެ ރަސްމީ ގޭގައި ދިވެހިރާއްޖެއަށް ފުރިހަމަ ސިޔާސީ މިނިވަންކަން ލިބުނު ތާރީޚީ އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއިކުރެވިގެންދިއުމެވެ.
މިނިވަންކަން މަތީ ޤައުމު ދެމިއޮތް ގޮތް:
މިނިވަންކަން ލިބުނު ފަހުން، މިއަދާއި ހަމައަށް ދިވެހިރާއްޖެ މިނިވަން މުސްތަޤިއްލު ދައުލަތެއްގެ ގޮތުގައި ދެމިއޮތީ މުހިންމު ސިޔާސަތުތަކެއްގެ މައްޗަށް ބިނާވެގެންނެވެ. އެގޮތުން 21 ސެޕްޓެމްބަރު 1965 ގައި ދިވެހިރާއްޖެ ޔޫއެން ގެ މެންބަރަކަށްވެ، ބައިނަލްއަޤްވާމީ މައިދާނުގައި ހަމަހަމަ ދައުލަތެއްގެ ގޮތުގައި ފައިތިލަ ސާބިތުކުރިއެވެ. އަދި އެއްވެސް ބާރެއްގެ ދަށުނުވެ، ހުރިހާ ޤައުމުތަކާއެކު އެކުވެރިކަމުގެ ގުޅުން ބަހައްޓައި، ދިވެހިންގެ ދީނީ، ލޭގެ އަދި ސަޤާފީ އެއްބައިވަންތަކަން އިސްކޮށްގެން ޤައުމުގެ ސިޔާދަތު ވަނީ ރައްކާތެރިކޮށްފައެވެ.
